Faksın İcadı: Faks Nedir? Ne Zaman, Kim Tarafından Bulundu?

Faks cihazı, karşılıklı iki kişide bulunmak kaydıyla; resim, yazı gibi verilerin gönderilmesi için kullanılan bir makinedir. Telefon hatlarının yardımıyla kullanılan faks aleti, 1800’lü yıllarda keşfedilmiş, o günden bugüne iletişimi kolaylaştırmıştır.

İlk olarak gazeteler için kullanılan faks cihazları daha sonra tüm dünyaya yayıldı. Haberler için resim kullanmak isteyen gazeteler, faks iletişimini benimseyerek hızlıca duyurdu. Bugünkü haline gelmesi bir hayli zaman alsa da birkaç el değiştirdikten sonra devamlı gelişip tamamlandı.

İlk keşfedildiği dönemde telgraf kullanımını kısıtlar endişesi ile pek yaygınlık kazanamayan faks makinesi, belge nakli için gösterdiği başarılarla kullanıcılarının işini kolaylaştırdı. Hem hızlı hem de pratik olan bu makine telgrafın, telefonun çıkmasıyla silinmesi üzerine daha kolay yayıldı.

Faks Nedir?

Belgegeçer olarak bilinen faks makinesi, telefon hatları yardımıyla resim, yazı gibi belgeleri karşı tarafa bildirmeye yarayan makinedir. 1843 yılında keşfedilen faks makinesi ilk çıktığı dönemlerde kullanışlı bulunmamış daha sonra pek çok kişi tarafından zenginleştirilmiştir. Temel çalışma prensibi aynı olsa da ilk halinden ileriye taşındıktan sonra kullanım alanı yaygınlaşmıştır.

İlk kez Japonya’da kullanılan faks makinesi, gazete firması için denendi. 1959 yılında Japon gazetesi Asahi Shimbum’un tüm yaprakları Tokyo’dan 900 km uzaklıkta olan merkeze gönderilmek istendi.

Daha önce defalarca denenen cihaz, bu kadar uzak mesafe için ilk kez kullanılacaktı. Gazetenin her yaprağı tek tek makineden geçirilerek başarısı görüldü. Yaklaşık 3 dakikada gerçekleşen bu başarı sayesinde tüm dünya faks makinesini kullanmaya başladı.

Faks Makinesi Ne Zaman ve Kim Tarafından Bulundu?

27 Kasım 1843 yılında, faks makinesi patenti için başvuruda bulunan Alexander Bain, icadını tanıtmış ancak başarılı olamamıştır. Çalışırlığı ile ilgili sorunu olan cihaz, her ne kadar temel olarak bugünkülere benzese de harekete geçilip tamamlanamamıştır. Bu çalışmalar başarısız olurken faks makinesi patenti konusunda bir başka adım daha atılmıştır.

1848 yılında İngiliz fizikçi Frederick Bakewell tarafından geliştirilen makine, ilk kez halka açık bir fuarda çalıştırılmış başarılı bir sonuç alınmıştır. Cihazın çalışırlığı ve başarısı ne kadar olumlu olsa da gün içinde kullanıma uygun bulunmamıştır. Aradan geçen yıllar içinde unutulan faks makinesi, tam 10 yıl sonra İtalyan bir kaşif Giovanni Caselli tarafından Pantelgraf adı ile tekrar gündeme gelmiştir. 1861 yılında patenti alan kaşifin icadı Fransa tarafından kullanılmaya başlandı.

Savaş gerekçesiyle piyasaya sürülmeyen faks makinesi, aradan uzun zaman geçtikten sonra farklı bir isimle kullanılmaya başlandı. Biraz daha geliştirilmiş ve hızlandırılmış olan makine, 20.yüzyılda Alman Alexander Korn tarafından iş dünyasına tanıtıldı.

Faks makinesinin temel prensibine bakıldığında bir Alexander Bain icadı gibi görünse de başarılı olamadığı için bu isimle anılmamaktadır. Alexander Bain’in arkasından İngiliz fizikçi Frederick Bakewell tarafından denenmiş olan cihaz, bir şekilde işlerlik göstermiş ancak patent almaya yetmemiştir. Aradan geçen zaman ve çalışmalar sonucunda faks makinesini keşfeden kişi olarak İtalyan kaşif, Giovanni Caselli kabul edilmiştir.

Patenti alan Giovanni Caselli, faks makinesini çalıştırmış fakat piyasada kalıcı kılamamıştır. Kalıcılığı sağlayabilen kişi ise Alexander Korn olmuştur. 1959-1960 yılında faks makinesini tüm dünyaya tanıtan ve yaygınlaşmasını sağlayan isim Korn kabul edilmiştir.

Faks Makinesinin Çalışma Prensibi Nedir?

Makine üzerinde yer alan sayılar ve rakamlar işlevsel değildir. Önemli olan tek şey sayfalarda yer alan siyah-beyaz alandır. Faks makinesi önce sayfayı baştan sona tarar. Sinyali göndermeden hemen önce tarama işlemi biter.

Kağıt yukarıdan aşağı doğru lamba ile aydınlanır ve yazıların tek tek üzerinden geçer. Karanlık kısma gelindiğinde makine yavaşlar. Işığın yoğunluğuna bağlı olarak sayfa kaydedilmiş olur. Sonrasında telefon bağlantısı kurularak numaralar aracılığıyla gönderilir.

Faks Makinesinin Sağladığı Kolaylıklar Nelerdir?

Faks makinesinin sağladığı en büyük kolaylık hızdır. En kısa sürede belge gönderimi sağlayan bu makine özellikle iş yerlerinde bu sebeple tercih edilmektedir.

Faks makinesinde ne kadar evrak gönderilirse gönderilsin başka bir telefon hattı ya da cihaz gerekmez, bulunulan yerden kilometrelerce uzağa rahatlıkla gönderilebilir. Birden fazla faksı aynı anda göndermek mümkündür. Bunun yanında birden fazla kişinin yapacağı işi faks makinesi tek başına yapabilir.

Faksın Tarihçesi

Saatçi olan Alexander Bain, saatin çalışma mekanizmasına dair her detaya sahiptir. Aklına gelen muhteşem bir fikirle saat parçalarını, resim tarama cihazı için kullanmaya başlamıştır. Henüz elektriksel sistem ile belgelerin şekil alması üzerine çalışırken birkaç adım atmış ancak faks cihazını çalıştırmayı başaramamıştır.

Bain, 1800’lü yılların başında henüz bu aşamadayken İngiliz Frederick Bakewell bahsi geçen cihazı tamamlamıştır. Üstelik birkaç kez çalıştırmayı da başarmıştır. Bakewell’in bu keşfi ile faksın icadı tamamlanmış Alexander Bain’in keşfi yarıda kalmıştır.

El yazması ve basit karalamaları göndermek için kullanılabilen cihaz, henüz günlük hayata adapte olabilecek gibi değildi. Çok yavaş ve sorunlu çalışmıştı. Bu nedenle patenti almak isteyen Bakewell da tatmin edici bir sonuçla karşılaşamamıştır.

Aradan geçen süre içinde cihaz üzerinde çalışan birçok kişi olmuş, gün içinde kullanılabilecek hızlı ve sağlam faksı İtalyan Giovanni Caselli üretmiştir. İlk ismi pantelgraf olan faks, bu keşfinden sonra uzun süre kullanıldı.

Konu hakkında video

Sonuç

Faks makinesinin icat edilme süresi meşakkatli olsa da, o zamandan günümüze hala kullanılmaya devam ediyor. İnternet, faksa tercih ediliyor fakat, halen iş yerlerinde bulunmakta ve kullanılmaktadır.