Karoser Nedir? Özellikleri ve Çeşitleri Nelerdir?

Bizler motorlu kara taşıtlarının, genelde bir bütün olarak bitmiş hallerini görürüz. Fabrika ortamlarında bir otomobilin hangi aşamalardan geçtiğini detaylı bir şekilde bilmeyiz. Üretim bantları dediğimiz aracın baştan sona kadar oluşumunda rol alan kısımlar vardır. Otomotiv tesisleri çalışma mantığında; her bir birleşecek öğe farklı alan ve birimlerde yapılmaktadır. Sonrasında ise üretim sonlandırılmasıyla son şeklini almaktadır. Araçların kısımlara ayrılan bütünleşme işlemleri şasi, motor ve kupanın tek noktada kaynaştırılmasıdır. Şasi aracın taban kısmını yani her bir öğenin üstüne oturtulduğu yerdir.

İşte şasinin üst kısmını karoser oluşturmaktadır. Fabrika ortamında üretimde olan bir arabayı salıncak üzerinde çıplak şekilde gördüğümüz kısım karoserdir. Bahsettiğimiz araç parçası, farklı malzemelerden ve araç tipine göre farkındalık gösterebiliyor. Yıllar boyunca firma mühendisleri bu yerin sağlam olması adına yatırım ve sayısı binleri bulan testler yapmaktadır.

Tek amaç insanları taşıyan kısmın yani kupanın en sağlam ve esnek halini sunabilmek. Belki yeni çıkacak bir aracın kaza testlerine denk gelmişsinizdir. Çoğu firma EuroNcap (European New Car Assessment Programme) yani Avrupa Yeni Otomobil Değerlendirme Programı dediğimiz güvenlik test aşamalarına tabi tutulur. Şimdi sizlere karoserin hangi maddelerden yapıldığından ve kaç çeşit olduğundan bahsedeceğiz.

Karoser Nedir?

Karoser dediğimiz yapı; araçlarımızda yolcu ve yük taşıdığımız kısma verilen addır. Burayı, otomobillerimizin ana parçaları olan motor, şasi ve tekerleğin dışında kalan kısım olarak anlayabiliriz. Karoser, araçlar hangi amaç için yapılıyorsa ona göre genişlik, uzunluk ve yükseklik birimleri veriliyor. Üretim amacı dışında üreticinin belirlediği ölçüler de karoser yapımının ne yönde olduğunu belirler. Mesela 4 kapılı sedan bir araç olan Toyota Corolla ve VW Passat modellerinden yola çıkalım.

Corolla 4620 mm uzunluğuna, 1775 mm genişliğe ve 1465 mm yükseklik rakamlarına sahiptir. Passat tarafına geçtiğimizde 4777 mm uzunluk, 1832 mm genişlik ve 1506 mm yüksekliğe sahiptir. Birinin bagaj litre hacmi 453 litre diğerinin 639 litre. Burada anlatmak istediğimiz C ve D segment araçlar her ne kadar sedan olarak geçse de karoser ölçü birimleri gördüğümüz gibi farklıdır. Yine firma nezdinde kapı sayıları ve malzeme içerikleri de farklılık gösterebilir.

Karoserin Özellikleri Nelerdir?

Yolcu ve yükün taşındığı bölge olan karoserler birçok farklı malzeme yapısında üretilebilir. Günümüz araçlarının bazılarında karoserin daha sağlam ve hafif yapıda üretilmesine dikkat ediliyor. Genel olarak malzeme yapıları maliyet ve güvenilirlik açısından alüminyum veya sacdan imal edilir. Otomobil üreticileri özellikle son zamanlarda araçların bu kısmının ağırlığından tasarruf etmek amaçlı fiber yapıya başvurmaktadırlar.

Sebebi ise karbon fiber malzemenin hem daha hafif hem de oldukça sağlam olmasıdır. Böylelikle karoser üzerinde şekillenen parçaların hafifliğinden dolayı yakıt ve performans değeri üzerine önemli bir ayrıntı doğuruyor. Firma, üretim bantlarına aldığı arabayı hangi amaç için üretiyorsa ya da hangi sınıfa yönelik düşünüyorsa karoserin yapısal malzemesini de ona göre seçiliyor.

Karoserin Önemi Nedir?

Araç kullanımlarında bizi komple çevreleyen ve bir şekilde koruma kalkanı görevindeki karoserin, yapısal olarak sağlam olması bir aracın şasi mukavemeti kadar önem arz eder. Oluşumu sağlayan her bir parça, aslında içeriğinde onu oluşturan bir teknolojiye sahiptir. Yukarıda karoseri oluşturan maddelerden bahsetmiştik. Bizler sadece kupa kısmını bir bütün olarak görsek de arka planda farklı işlemler yatıyor.

Dış tarafın görünen kısım parçalarına kimi firma perde sistemi yapıyor. Bu da kaza anlarında yapının katlanarak darbe emmesini sağlıyor. Kimisi de bunu farklı yollarla yapıyor. Kaza anlarında karoser kısmına gelecek darbelerde ne gibi önlemlerin alınacağı belki binlerce kez test edilmektedir. Araç kalite kısmını da buradan anlayabiliriz. Çünkü Çin menşeli otomobillere baktığımızda testlerden sürekli düşük puanlar almaktadırlar. Sebebi ise kullanılan malzemenin kalitesi ve ne kadar yeterli olduğuyla alakalıdır.

Karoser yapının ortaya çıkartılırkenki geçirdiği işlem sayısı ve bu işlemlerin hangi aşamalardan geçtiği önemlidir. Diğer bir konu da karoserin yekpare gövde halinde yapılması. Bahsettiğimiz çerçeve tekil olarak ele alınırken, bir diğer seçenek ise şasi ile bütün olarak üretilmesi. Eğer ki şasi ve karoser sonradan birleştirme yapılmadan aynı anda ele alınırsa daha hafif ve kaza anlarında daha koruyucu olmaktadır.

Dikkat edilmesi gereken bir husus da korozyon olayı. Yine imalat sırasında karoser havuzu dediğimiz boya aşaması kısımları vardır. İlk başta çıplak haldeyken ne kadar çok korozyon ve boya korumaya dikkat edilirse, ilerleyen yıllarda karoserin yapısında oluşabilecek paslanma ve aşınmalara karşı o kadar korunaklı olacaktır.

Karoser Çeşitleri Nelerdir?

Karoser de kendi içinde 7 çeşit olarak üretilir. Aslında karoser çeşitleri günlük hayatımızda sürekli karşımıza çıkmaktadır. Çeşitliliğin olmasındaki neden araç segment yapılarındaki farklılıklardır. Araç sınıfları arasında boyutsal farklılıklar olacağı için karoser de o yönde yapılır.

Sedan Karoser Nedir?

Sedan karosere sahip araçlar, en az 4 kişiyi taşıyabilecek şekilde tasarlanmışlardır. İç hacimleri geniştir. Bagaj kısımları arka camdan itibaren çıkıntılıdır. Tercih sıralamasına baktığımızda ilk sıralarda yer almaktadır. Nedeni ise aile yapısına en uygun olarak görülmesi. Sedan karosere sahip araçlara vereceğimiz örnekler; Toyota Corolla, Renault Clio Symbol, VW Passat vb. otomobillerdir.

Hatchback Karoser Nedir?

Hatchback karosere sahip araçlar genellikle sedanlara göre boyut olarak küçüktür. Segmentlere göre de farklılık gösterir. Yani B segment hatchback bir araç iç hacim ve bagaj olarak dar yapıda olurken, C segment bir hatchback araç sedan iç hacmine sahiptir, bagaj litresel hacimleri ise düşüktür. Arka kısımları yere düz olarak iner. Hatchback araçlara verebileceğimiz örnekler; Renault Megane, Peugeot 308, Toyota Yaris, VW Golf ve Opel Corsa gibi otomobillerdir.

MPV Karoser Nedir?

MPV, multi porse vehicle yani çok amaçlı araç demektir. Bu tip kasaya sahip araçlar aile aracı olarak ayrılırlar. Genellikle otomobil firmaları MPV sınıflarını sedan karoser tiplerinden türetmektedir. İç hacimleri oldukça geniştir ve 7 kişilik oturma pozisyonlarına kadar çıkmaktadır. MPV’ler ticari araç sınıflarına da uyarlanmaktadır. Herhangi bir sınıf ayrımı olmaksızın her boyutta olabilirler. En bilindik örnekleri; Renault Scenic, Ford Focus C-Max, Opel Zafira, Kia Soul, BMW 2 Serisi dir.

Coupe Karoser Nedir?

Coupe karoser, oturma pozisyonu olarak 2 veya 4 kişilik üretilen otomobil yapısına sahiptir. Yalnız coupe tipi arabalar iki kapılı olarak üretim bantlarına alınır. Tavan kısımları kapalıdır. Coupe araçlar belli tarihlere kadar ön şoför ve yolcu kısmının üst kısmı açık, arka yolcu bölümü açık olarak tasarlanırdı. Günümüzde ise tavan tamamen kapalı imal edilmektedir. Coupe için vereceğimiz örnekler, markasının aynı zamanda Cabriolet modelini de temsil etmektedir. BMW Z4 Coupe, Toyota GT86, Nissan GT-R gibi araçlar tavanı kapalı iki kapılı araç karoserine sahiptir.

Station Wagon Karoser Nedir?

Station wagon araçlar da geniş ailelerin tercih ettiği bir otomobil tipidir. Genellikle ölçü birimleri sedanlarla aynı olabiliyor ve fark olarak wagon araçların tavan kısmından bölünmeden arka kısımda bir kapıya sahip oluyorlar. İç mekan hacimleri geniştir. Koltuklar yatırabilir olduğundan çok eşyanız olsa bile sorun olmuyor. Wagon olarak; Audi RS6, Mercedes E Shooting Break ve Passat Variant örneklerini verebiliriz.

Cabriolet Karoser Nedir?

Cabriolet tipi karoser araçların tavan kısmınları açıktır. Bu tip kupaya sahip araçlar iki kişilik veya dört kişilik olabiliyor. Yapısal olarak fazla büyük olmayan araçlardır. Cabriolet araçların da diğer bir yapısı coupe olabiliyor. Lamborghini Aventador Spyder ve Audi R8 Cabriolet modellerini bu kasa tipine örnek olarak verebiliriz.

Roadster Karoser Nedir?

Roadster kasa tiplerinin coupe ve cabriolet araç olduğu bilgisi yanlıştır. Bu kısım çok karıştırılır. Asıl olan roadster karosere sahip otomobillerin kaput kısmı uzun olup, arka kısımları daha kısa olanlardır. Roadster’ın üstü açık veya kapalı versiyonları mevcuttur. Roadster için gösterebileceğimiz otomobiller; Mercedes SLK, Jaguar F-Type ve Tesla Roadster dır.

CC Karoser Nedir?

CC olarak tabir ettiğimiz karoser tipi açılımı, coupe – cabriodur. Yani bir arabanın aynı anda hem coupe bir araç hem de cabrio araç olabilmesidir. Spor otomobil sınıfında gördüğümüz bu yapıda tente veya hart top dediğimiz tavan malzemelerinin bagaj kısmının ters açılıp içine erleştirilmesiyle oluşturulur. Günümüzde tavan açılıp kapanma işlemleri elektrik sistemle olacağı gibi manuel olarak da yapılabiliyor. CC kupa kısmı için verebileceğimiz örnek; VW Passat CC ve BMW 6 Serisi CC dir.

Targa Karoser Nedir?

Targa tipi Porsche firması tarafından bulunup, geliştirilen ve sonradan farklı firmaların kullandığı karoser şeklidir. Targa yapılı araçlar hacimsel olarak dar ve kabin yukarısından koruma demiriyle gitmektedir. Demir olmasının nedeni ise targa tipinin tavan yapısının sökülebilir olduğundan insanların üst kısımlarının korunması gerekmektedir. Targa tip ve isim olarak Porsche’ye patentlidir. Ancak diğer firmaların bu tipte çıkartması hususunda anılma şekli targa tip olmaktadır. Targa karosere örnek olarak Porsche 911 Targa modelini verebiliriz.

Araçlarda karoserin ne demek olduğunu sizlere ayrıntılı bir şekilde anlattık. Çeşit kısımlarında insanlar, zevklerine göre ve amaçlarına göre bir tercih yapmaktadır. Geniş aileler genellikle station wagon ve MPV karoser tipine yönelirken, standart aile yapısındakiler sedan ve hatchback tipe yönelmektedirler. Daha çok genç kesimin tercihi coupe ve cabriolet tarzında oluyor. Yukarıda çeşit olarak bahsetmesek de “limuzin” adını verdiğimiz, uzun karoser yapılı araçlar vardır. Bunlar özel olarak imalata alınır ancak bir çeşit olarak geçmemektedir. Limuzin tiplerin boyları normal bir kamyon boyunda olabiliyor.

Konu hakkında video

Sonuç

Karoserin sizlere araç oluşumunda genel taşıma bölgesi olduğundan bahsettik. Günümüzde karoserler otomasyona bağlı robotlar tarafından birleştirilmektedir. O yüzden hata payları çok küçüktür.