Kokain Nedir? Tarihçesi, Kullanım Alanları ve Zararları Nelerdir?

Dünya Sağlık Örgütü WHO (World Health Organisation), kokaini bağımlılık yapıcı bir madde olarak saydığı için, alım satımının gerçekleştirilmesi hukuken yasaktır. Sadece ticari olarak kullanılmasının yanında, üretimi ve bulundurulması da kanunen yasak olup, bulundurulması halinde cezai yaptırımlar uygulanmaktadır.

Kokain gibi uyuşturucu maddelerin kullanılması ve taşınmasının cezası 18 Haziran 2014 tarihinde alınan bir kararla, 2 yıldan 5 yıla kadar hapis cezası olarak belirlenmiştir. Kokainin, elde edildiği ağaç iklim koşulları nedeni ile Türkiye’de yetiştirilememektedir.

Maalesef ki, Türkiye sınırları içerisine kaçak olarak yurt dışından getirilerek kanunlara uygun olmayan bir iç pazar oluşmuştur. Kokainin, insan sağlığına olan olumsuz etkilerinin olduğu gibi doğru dozda sağlık için olan etkileri de vardır. Bunlar elbette sadece doktorların, tıp dünyasında kullandığı alanlardır.

Kokain Nedir?

Kokain, koka bitkisinin yapraklarından elde edilen bir alkaloiddir. Baz kokainin beyaz ve kristalize olan bir görüntüsü vardır. Bilimsel adı, benzoylemetil ekgonin’dir. Merkezi sinir sistemi üzerinde uyuşturucu bir etki yapar. Koka ağacı, 1 – 2 metre boyunda, çiçekleri sarımsı ve küçük olan, çalı şeklinde bir ağaçtır. Tropik bölgelerde yetişebilmektedir. Bu ağaç And dağlarında yabani olarak yetiştiği gibi, yaprakları için özel olarak da yetiştirilmektedir. Dünyada en çok, Güney Amerika Peru’da yetiştirildiği tespit edilmiştir.

Kokainler, Peru bölgesinde çiğnenerek tüketilir ve tuz hali burundan ve damardan alınır. Karaciğerde çok daha fazla dağıldığı için yutulduğunda yüksek dozlarda daha etkili olur. Kokain maddesinin yanlış kullanım hali ani kalp krizlerine neden olur.

Kokainin Tarihçesi

Koka ağacı, milattan önce 3000’li yıllarda keşfedilmiş bir bitki çeşididir. O zamanlar, Tanrı’nın hediyesi olarak anılmıştır. Koka bitkisi Güney Amerika’nın her yerinde çiğnenen bir bitki olmuştur. 1400’lü yıllarda, Peru İmparatorluğu’nda koka üretimi için çiftlikler kurulmuştur. Halen de bu çiftlikler kullanılmaktadır. Avrupa’ya ilk kez 1550 yılında gelmiş olan bu bitki sadece botanik bahçelerinde kullanılmıştır. 1800’lü yıllardan sonra, kokain üzerine ancak araştırmalara başlanılmıştır. Bu konu üzerinde en kapsamlı çalışmayı Freud yapmıştır. Freud, bu bitkinin iki etkisinin olduğunu ileri sürmüştür. Biri afrodizyak etkisi diğeri ise morfin bağımlılığının tedavisi olduğudur.

Koka bitkisinin tedavi amaçlı kullanılmasını savunmuştur. Fakat yan etkilerini fark edince kullanılamamıştır. Anestezik etkisi kanıtlandıktan sonra ameliyatlarda kullanılmaya başlanmıştır. İnsanların kokainin zindelik ve zevk verici etkisini keşfetmesi ile bağımlılık oranları özellikle Avrupa’da ve ABD’de artmıştır. Kokainin, uyuşturucu etkisinin zararlarından sonra da 1914 yıllarından sonra kullanım kısıtlanması başlamıştır. Amerika’da halen yaklaşık iki buçuk milyon kişinin bağımlı olduğu düşünülmektedir.

Kokainin Kullanım Alanları Nelerdir?

Güçlü bir anestetik etkisi olan kokain sinir liflerini etkisizleştirilerek uyuşturulmasında kullanılmaktadır. Genellikle burun, göz ve boğaz ameliyatlarında kullanılır. Koka yaprakları demir, kalsiyum, fosfor, A, B12 ve E vitaminleri içermektedir. Bu besin değerleri, koka bitkisi direkt olarak çiğnendiği zaman ortaya çıkar. Düşük dozlarda kullanıldığında zindelik ve zevk hissi verir. Sporcular ve yarış atlarında doping olarak kullanıldığı da görülmüştür.

Kokainin Zararları Nelerdir?

Kokain, bağımlılık yapan bir maddedir. Kullanımından sonra kişide saldırganlık, gerginlik, öfke ve sıkıntı hali ortaya çıkmaya başlamaktadır. Kullanan kişide, kişilik bozuklukları ve anti sosyallik gibi etkilerinin görüldüğü kanıtlanmıştır. Kokainin aşırı kullanımı, göğüs ağrılarına, kalp problemlerine ve damar tıkanıklıklarına neden olur. Burun yoluyla çekildiğinden burunda kanamalara yol açar. Kullanım sonucu şizofrenik belirtilerle benzerlik olmaktadır. Bronşlar ve akciğerlere zarar verir ve burunda aşırı kanamalara sebep olmaktadır. Baş ağrılarına sebep olur. Bu maddenin kullanımı halinde zamanla beyinde tıkanmalar oluşur, beyin kanaması ve epilepsi hastalığı riski artar. Aşırı dozda alınması halinde tehlikelidir ve ani ölümlere sebep olur. Kokain yoksunluğunda ise aşırı mutsuzluk, gerginlik, kötü rüyalar görme, güçsüzlük ve uyuma isteği gibi durumlar ortaya çıkmaktadır.